Kırmızı Frenk Üzümü – Ribes rubrum

Çalı

Meyveleri için yetiştirilen, serin ve nemli iklimleri, verimli ve süzek toprakları seven bir çalıdır. İzmir'in sıcak ve kurak yazlarında iyi ürün almak için yarı gölge bir konumda, düzenli sulama ve malçlama ile yetiştirilmesi gerekir.

Aylık Bakım Takvimi

  • Sulama: Gerekmez. Gübre: Bitkinin etrafına iyi yanmış ahır gübresi veya kompost serin, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Ana budama zamanı. 4 yaşından büyük dalları dipten kesin, ana dalları 1/4 oranında kısaltın ve yan dalları 2-3 tomurcuk kalacak şekilde budayın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Kabuklu bitler ve afit yumurtalarına karşı kışlık yağ (Mineral oil, %1.5) uygulayın, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Çelikle çoğaltma için budamadan elde edilen sert dalları kullanın. Hastalık/Zararlı: Genellikle sorunsuzdur. Don Riski: Çok dayanıklıdır, koruma gerekmez.

  • Sulama: Gerekmez. Gübre: Meyve oluşumunu desteklemek için potasyum ağırlıklı (örn. sülfat of potash) veya dengeli bir gübre (NPK 10-10-10) uygulayın, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Budama işlerini ay sonuna kadar tamamlayın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gözler uyanmadan önce mantari hastalıklara (külleme, yaprak lekesi) karşı bakırlı bir preparat uygulayın, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Yeni fidan dikimi için uygun aydır. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Yeni dikilen fidanları şiddetli donlardan koruyun.

  • Sulama: Toprak kurumaya başlarsa 15-20 L/hafta sulayın, yağmur varsa azaltın. Gübre: Ay başında gübreleme yapılmadıysa şimdi yapın, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Yeni sürgünleri yaprakbiti için kontrol edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Kök bölgesini organik malçla (kompost, saman) kaplayarak nemi koruyun ve otları bastırın. Hastalık/Zararlı: Genellikle sorunsuzdur. Don Riski: Çiçekler geç donlardan zarar görebilir, gerekirse koruyun.

  • Sulama: Çiçeklenme ve meyve tutumu için nem hayati önem taşır, haftada 20-25 L sulayın. Gübre: Gerekmez. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Külleme ve yaprak lekesi hastalıkları için gözlem yapın, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Tozlaşma için arı aktivitesini gözlemleyin. Hastalık/Zararlı: Frenk üzümü testereli arısı (sawfly) larvaları (küçük yeşil tırtıllar) yaprakları hızla yiyebilir, kontrol edin. Don Riski: Yok.

  • Sulama: Sıcaklar arttıkça sulamayı 25-30 L/hafta'ya çıkarın. Gübre: Meyveleri desteklemek için potasyum içerikli sıvı gübre (domates gübresi gibi) verilebilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Yaprakbiti ve testereli arı için kontrol etmeye devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Meyveler irileşmeye başlar. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda delikler görürseniz testereli arı larvası arayın. Don Riski: Yok.

  • Sulama: Toprağı asla kurutmayın, haftada en az 2 kez, toplam 30-40 L/hafta olacak şekilde sulayın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Sıcak ve kuru havalarda kırmızı örümcek için yaprak altlarını kontrol edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Meyveler olgunlaşınca hasat edin, kuşlardan korumak için üzerine ağ gereklidir. Hastalık/Zararlı: Sıcak stresi belirtilerini (yaprak yanması, solgunluk) gözlemleyin. Don Riski: Yok.

  • Sulama: Sulamaya devam edin, 30-40 L/hafta. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Kırmızı örümcek kontrolüne devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Hasat devam eder. Hastalık/Zararlı: Külleme sıcak ve nemli akşamlarda görülebilir. Don Riski: Yok.

  • Sulama: Hasat sonrası da sulamaya devam edin (20-25 L/hafta), çünkü bitki gelecek yılın tomurcuklarını oluşturur. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Kırmızı örümcek ve külleme için kontrolü sürdürün, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Malç tabakasını tazeleyin. Hastalık/Zararlı: Bitkinin yaz sıcaklarından en çok strese girdiği aydır. Don Riski: Yok.

  • Sulama: Sıcaklıklar düşmeye başlasa da sulamayı sürdürün (15-20 L/hafta). Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Bitkinin dinlenme dönemine girmesine izin verin. Hastalık/Zararlı: Genel sağlık kontrolü yapın. Don Riski: Yok.

  • Sulama: Sulamayı kademeli olarak azaltın ve ay sonuna doğru kesin. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Hastalıklı olabilecek dökülen yaprakları toplayıp imha edin. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Yok.

  • Sulama: Gerekmez. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Yaprak dökümü sonrası hastalıkları önlemek için bakırlı bir preparat uygulayın, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Yeni fidan dikimi için uygun bir aydır. Hastalık/Zararlı: Genellikle sorunsuzdur. Don Riski: Yeni dikilen fidanları ilk kış koruyun.

  • Sulama: Gerekmez. Gübre: Yapılmaz. Budama: Ana budama dönemine başlanabilir, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Bitkiyi rahat bırakın. Hastalık/Zararlı: Genellikle sorunsuzdur. Don Riski: Çok dayanıklıdır.