Sarı Çiçekli Ormangülü (Zifin) – Rhododendron luteum
Çalı
Nemli, serin, humuslu ve asidik toprakları seven, Karadeniz bölgesine özgü bir çalıdır. İzmir'in kireçli toprağı ve kuru yazları bu bitki için ölümcüldür; sadece özel olarak hazırlanmış asidik toprakta veya saksıda, kireçsiz suyla düzenli sulanarak yaşatılabilir.
Aylık Bakım Takvimi
-
Sulama: Kış yağmurları yeterliyse gerekmez. Saksıda ise toprak nemli kalmalı, kurumamalı. Gübre: Yapılmaz. Budama: Sadece ölü veya kırık dalları temizleyin, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Genellikle gerekmez. Kültürel Bakım: Kök bölgesini çam iğneleri, meşe yaprağı veya kestane kompostu gibi asidik bir malçla kalınca örtün. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Çok dayanıklıdır, koruma gerekmez.
-
Sulama: Yağış yoksa toprağı nemli tutacak kadar kireçsiz suyla sulayın. Gübre: Asit seven bitkiler (ericaceous) için yavaş salınımlı gübre uygulamasına hazırlanın, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz, çiçek tomurcukları oluşmuştur. İlaçlama: Gözler uyanmadan önce önlem olarak bakırlı bir preparat uygulanabilir, hastalık görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Yeni dikimler için sadece asidik torf (rhododendron toprağı) kullanın. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Yeni dikilen fidanları şiddetli donlardan koruyun.
-
Sulama: Kireçsiz suyla (yağmur suyu ideal) sulamaya başlayın, toprak nemli kalmalı (15-20 L/hafta), yağmur varsa azaltın. Gübre: Asit seven bitkiler için özel gübreyi (demir sülfat içeren) etiket dozunda uygulayın. Kloroz (sararma) belirtisi varsa demir şelatı verin, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Yeni sürgünleri yaprakbiti için kontrol edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Asidik malç tabakasını yenileyin. Hastalık/Zararlı: Yapraklarda sararma kireçli toprağın ilk işaretidir. Don Riski: Geç donlar genç sürgünlere zarar verebilir.
-
Sulama: Sulamayı artırın (20-30 L/hafta), toprak asla kurumamalı, kireçsiz su kullanın. Gübre: Çiçeklenme öncesi potasyum ağırlıklı sıvı gübre (asidik formda) verilebilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Yaprak altlarını dantel böceği (lace bug) için kontrol edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Çiçeklerin kokusunun keyfini çıkarın. Hastalık/Zararlı: Dantel böceği yapraklarda benekli sararmaya neden olur. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Sıcaklar arttıkça sulamayı artırın (30-40 L/hafta), kireçsiz su kullanın. Gübre: Çiçeklenme sonrası asitli gübre uygulamasını tekrarlayın, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Çiçeklenme biter bitmez solmuş çiçekleri dikkatlice koparın (deadheading). Hafif şekil budaması da bu zaman yapılır, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Zararlı kontrolüne devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Solmuş çiçekleri temizlemek çok önemlidir. Hastalık/Zararlı: Genel kontrolü sürdürün. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Sadece kireçsiz suyla, haftada 2-3 kez, toplam 50-60 L/hafta olacak şekilde derinlemesine sulayın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Kesinlikle yapılmaz, yeni çiçek tomurcukları bu dönemde oluşur. İlaçlama: Kırmızı örümcek için yaprak altlarını sürekli kontrol edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Bitkinin yakıcı öğleden sonra güneşinden korunduğundan emin olun, kalın bir malç tabakası kökleri serin ve nemli tutar. Hastalık/Zararlı: Yaprak kenarlarında yanma ve solgunluk sıcak ve kuraklık stresinin belirtileridir. Don Riski: Yakıcı güneşten koruyun.
-
Sulama: Derinlemesine sulamaya devam edin, haftada 50-60 L/hafta, kireçsiz su kullanın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Kırmızı örümcek ve dantel böceği mücadelesine devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Akşamları yapraklara su püskürtmek nemi artırır. Hastalık/Zararlı: Kloroz (sararma) belirtilerini izleyin. Don Riski: Yakıcı güneşten koruyun.
-
Sulama: Derinlemesine sulamaya devam edin, haftada 50-60 L/hafta, kireçsiz su kullanın. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Zararlı kontrolüne devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprağın asla kurumadığından emin olun. Hastalık/Zararlı: Stres belirtileri için bitkiyi yakından izleyin. Don Riski: Yakıcı güneşten koruyun.
-
Sulama: Hava hala sıcak, düzenli sulamaya devam edin (30-40 L/hafta), kireçsiz su kullanmaya özen gösterin. Gübre: Yapılmaz. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Zararlı kontrolüne devam edin, zararlı görürseniz uygulayın, emin değilseniz danışın. Kültürel Bakım: Toprak pH'ını kontrol edin, gerekirse toz kükürt uygulayın. Hastalık/Zararlı: Yaz stresinin etkilerini gözlemleyin, kloroz belirtileri varsa sonbaharda demir şelatı uygulaması yapılabilir. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Sıcaklıklar düştükçe sulamayı kademeli olarak azaltın (15-20 L/hafta), kireçsiz su kullanın. Gübre: Gerekirse son bir demir şelatı uygulaması yapılabilir, fazla vermeyin, emin değilseniz danışın. Budama: Yapılmaz. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Dökülen yaprakları malç olarak bitkinin dibinde bırakın. Hastalık/Zararlı: Genel kontrol yapın. Don Riski: Yok.
-
Sulama: Kış yağmurları başlamışsa gerekmez, toprağın tamamen kurumasını önleyecek kadar nemli tutun. Gübre: Yapılmaz. Budama: Sadece ölü dalları alın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Asidik malç tabakasını yenileyin. Hastalık/Zararlı: Genellikle sorunsuzdur. Don Riski: Çok dayanıklıdır.
-
Sulama: Toprağı nemli tutun, ancak aşırı ıslak olmamasına dikkat edin. Gübre: Yapılmaz. Budama: Sadece ölü dalları alın, kararsızsanız bekleyin. İlaçlama: Gerekmez. Kültürel Bakım: Bitkiyi kışın sert rüzgarlardan koruyun. Hastalık/Zararlı: Kök çürüklüğü riskine karşı dikkatli olun. Don Riski: Çok dayanıklıdır.
İlgili Bitkiler
Ada Bozlanı (Ptilostemon gnaphaloides)
Çalı
Ege adaları ve kıyılarına özgü, gümüşi-beyaz yapraklarıyla dikkat çeken, yastık formunda, herdemyeşil bir çalıdır. Yazın...
Adaçayı (Salvia spp.)
Çalı
Tam güneş, süzek ve fakir toprakları seven, kuraklığa çok dayanıklı aromatik bir Akdeniz çalısıdır. Mutfak ve tıbbi amaç...
Adaçayı Yapraklı Laden (Cistus salviifolius)
Çalı
Akdeniz makiliklerinin tipik, alçak ve yayılıcı, herdem yeşil bir çalısıdır. Tam güneş, fakir ve süzek toprakları sever;...
Adi Dağ Muşmulası (Cotoneaster integerrimus)
Çalı
Türkiye'nin de anavatanı olan, yaprak döken, çok dayanıklı bir çalıdır. Tam güneş ve süzek, kireçli toprakları sever; ku...